Finansal Analiz ve Muhasebe Kaynak Merkezi

Finansal ve yönetim muhasebesi alanında derinleşmek için derlediğimiz kavramsal sözlük, standartlar rehberi, önerilen kaynaklar ve temel eğitim materyalleri.

Temel Finansal ve Muhasebe Kavramları Sözlüğü

Alanda sıkça kullanılan terimler, Türkçe-İngilizce karşılıkları ve kısa tanımlarıyla.

A — E

Aktifleşme (Capitalization)
Bir harcamanın dönem gideri yerine varlık olarak kaydedilmesi işlemi.
Amortisman (Depreciation)
Maddi duran varlıkların faydalı ömrü boyunca değerinin sistematik olarak gider yazılması.
EBITDA
Faiz, vergi, amortisman ve itfa öncesi kazanç. İşletme kârlılığını ölçen yaygın bir gösterge.
Emsal Fiyat (Arm's Length Price)
Birbirinden bağımsız taraflar arasında oluşan piyasa fiyatı.

F — L

FCF — Serbest Nakit Akışı (Free Cash Flow)
İşletme nakit akışından sermaye harcamalarının düşülmesiyle elde edilen nakit miktarı.
Geçici Fark (Temporary Difference)
Bir varlık veya yükümlülüğün muhasebe değeri ile vergi matrahı arasındaki fark.
Hurdle Rate
Bir yatırım projesinin kabul edilebilmesi için sağlaması gereken asgari getiri oranı.
İşletme Sermayesi (Working Capital)
Dönen varlıklardan kısa vadeli yükümlülüklerin çıkarılmasıyla hesaplanan net işletme sermayesi.

M — Z

Marjinal Maliyet (Marginal Cost)
Bir birim ek üretimin toplam maliyete eklediği artış miktarı.
Net Bugünkü Değer (NPV)
Gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değere indirgenerek toplanmasıyla hesaplanan yatırım değerleme ölçütü.
WACC — Ağırlıklı Ortalama Sermaye Maliyeti
Özkaynak ve borç maliyetlerinin ağırlıklı ortalaması; iskonto oranı olarak kullanılır.
Z-Score (Altman)
Çoklu finansal oran analizine dayalı şirket iflas olasılığını tahmin eden model.

Muhasebe ve Denetim Standartları Rehberi

Finansal Raporlama Standartları

TFRS — Türkiye Finansal Raporlama Standartları

IASB tarafından yayımlanan UFRS'nin Türkçe karşılığıdır. KGK tarafından yayımlanır ve halka açık şirketler ile belirli büyüklük eşiklerini aşan işletmeler için zorunlu uygulamadır. TMS (Türkiye Muhasebe Standartları) TFRS ile birlikte uygulanır.

UFRS / IFRS — Uluslararası Finansal Raporlama Standartları

140'tan fazla ülkede uygulanan küresel muhasebe standartları çerçevesidir. Özellikle IFRS 9 (Finansal Araçlar), IFRS 15 (Müşteri Sözleşmelerinden Hâsılat), IFRS 16 (Kiralama İşlemleri) ve IFRS 17 (Sigorta Sözleşmeleri) son dönemde önemli değişiklikler içermiştir.

US GAAP — Amerika Birleşik Devletleri Genel Kabul Görmüş Muhasebe İlkeleri

FASB tarafından yayımlanan ve ABD'de kote şirketler için zorunlu olan muhasebe standartları sistemidir. IFRS ile yakınsama çalışmaları belirli alanlarda (kira muhasebesi, hâsılat tanıma) önemli benzerlikler doğurmuştur.

Denetim ve Etik Standartları

BDS — Bağımsız Denetim Standartları (ISA)

IAASB tarafından yayımlanan ve KGK tarafından Türkçeye uyarlanan uluslararası denetim standartlarıdır. Finansal tabloların bağımsız denetiminde uyulması zorunlu metodoloji ve kalite gereksinimlerini düzenler.

IIA Uluslararası İç Denetim Standartları

Uluslararası İç Denetçiler Enstitüsü tarafından yayımlanan ve 2024 yılında "Küresel İç Denetim Standartları" adıyla güncellenen çerçeve; iç denetimin bağımsızlık, tarafsızlık, yeterlilik ve performans standartlarını belirler.

COSO — İç Kontrol Entegre Çerçevesi

İç kontrolün beş bileşenini (kontrol ortamı, risk değerlendirmesi, kontrol faaliyetleri, bilgi ve iletişim, izleme) tanımlayan uluslararası referans çerçevesidir. COSO ERM çerçevesi kurumsal risk yönetimini de kapsamaktadır.

Alanda Öne Çıkan Yayınlar ve Kaynaklar

Finansal Analiz Kaynakları

  • Brealey, Myers & Allen — Principles of Corporate Finance
  • Damodaran — Investment Valuation
  • Penman — Financial Statement Analysis and Security Valuation
  • CFA Institute — Financial Reporting and Analysis (Level I)
  • Palepu, Healy & Peek — Business Analysis and Valuation

Yönetim Muhasebesi Kaynakları

  • Kaplan & Atkinson — Advanced Management Accounting
  • Horngren, Datar & Rajan — Cost Accounting: A Managerial Emphasis
  • CIMA — CGMA Managerial Accounting Study Texts
  • Drury — Management and Cost Accounting
  • Hansen, Mowen & Guan — Cost Management: Accounting & Control

Türkiye'de Sektörel Kaynaklar

  • KGK — Türkiye Muhasebe Standartları (TMS/TFRS)
  • SPK — Kurumsal Yönetim Tebliği (II-17.1)
  • TÜRMOB — Mevzuat ve Sirküler Bültenleri
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı — Yatırım Teşvik Rehberleri
  • Türkiye İç Denetim Enstitüsü (TİDE) — Eğitim ve Yayınlar

Platforma Ait Tüm İçerik Başlıkları

Derinlemesine Analiz İçin Blog Yazılarımızı İnceleyin

Kavramsal çerçevelerin ötesinde güncel vaka çalışmaları, sektörel analizler ve uygulamalı örnekler için blog bölümümüzü keşfedin.